ΚΑΠΝΙΣΜΑ: ΜΙΑ ΣΥΝΗΘΕΙΑ ΠΟΥ ΦΑΙΝΕΤΑΙ

health & well-being article

Dr. Giota Rozana-Petrou.

Το κάπνισμα είναι μια συνήθεια η οποία ναι μεν προσφέρει απόλαυση στον καπνιστή, έχει όμως πολλές επιπτώσεις στην υγεία, τόσο του ίδιου όσο και των γύρω του. Από την ποικιλία των χημικών συστατικών που βρέθηκαν στον καπνό (4000 χημικά, εκ των οποίων τα 300 είναι γνωστά καρκινογόνα) τουλάχιστον 5 συνδέονται άμεσα με πλήθος προβλημάτων υγείας, όπως είναι τα καρδιαγγειακά και τα αναπνευστικά νοσήματα, ο καρκίνος αλλά και οι στοματικές και δερματικές παθήσεις.

Τα τελευταία χρόνια η ενημέρωση αυξάνει την επαγρύπνηση και την ευαισθητοποίηση έναντι των παθήσεων που σχετίζονται με την καπνιστική συνήθεια και ιδιαίτερα έναντι των καρκίνων για τους οποίους το κάπνισμα θεωρείται ισχυρός παράγοντας κινδύνου. Πολλοί όμως αγνοούν τις επιπτώσεις του στο δέρμα μας. Ο καπνός του τσιγάρου μπορεί να αλλάξει τη συνολική όψη της επιδερμίδας μας και να προκαλέσει ή να επιδεινώσει διάφορες δερματικές αλλοιώσεις, όπως θα δούμε ευθύς αμέσως.

1. Επούλωση των πληγών:

Υπάρχει εκτενής βιβλιογραφία σχετικά με τις δυσμενείς επιδράσεις του καπνίσματος στην επούλωση τραυμάτων. Η νικοτίνη συστέλλει τα αιμοφόρα αγγεία της επιδερμίδας, με αποτέλεσμα απαραίτητες βιταμίνες και θρεπτικά συστατικά να μην μπορούν να φτάσουν στην επιφάνειά της. Έτσι, περιορίζεται η ικανότητα της επιδερμίδας να επανορθώνεται και δυσχεραίνεται η επούλωση των πληγών.

2. Ρυτίδες και πρόωρη γήρανση του δέρματος:

Η παθοφυσιολογία της ρυτίδωσης και της πρόωρης γήρανσης του δέρματος σε καπνιστές είναι πιθανόν πολυπαραγοντική. Οι ελαστικές ίνες στο δέρμα των καπνιστών είναι μορφολογικά παρόμοιες με εκείνες  της ηλιακής ελάστωσης (φωτογήρανση). Η μείωση της ελαστίνης, η μειωμένη σύνθεση κολλαγόνου αλλά και η μειωμένη περιεκτικότητα σε νερό οδηγούν στην πρόωρη γήρανση του δέρματος των καπνιστών. Εξάλλου, με την πάροδο του χρόνου, η επαναλαμβανόμενη κίνηση της εισπνοής του καπνού οδηγεί στον σχηματισμό λεπτών γραμμών γύρω από τη μύτη και το στόμα, καθώς και στο περίγραμμα των ματιών (πόδι της χήνας).

3. Πλακώδες καρκίνωμα:

Η συσχέτιση μεταξύ του καπνίσματος και του καρκίνου του δέρματος από πλακώδη κύτταρα (SCC) έχει επιβεβαιωθεί, με τους καπνιστές να έχουν 50% υψηλότερο κίνδυνο, αφού το κάπνισμα φαίνεται να αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση του καρκίνου αυτού.

4. Ψωρίαση:

Η σχέση μεταξύ του καπνίσματος και της ψωρίασης, έχει μελετηθεί αρκετά και φαίνεται ότι ο κίνδυνος εμφάνισης είναι πράγματι μεγαλύτερος στις γυναίκες συγκριτικά με τους άνδρες και σε όσους καπνίζουν άνω των 15 τσιγάρων ημερησίως.

5. Απώλεια μαλλιών:

Η παθογένεση της απώλειας μαλλιών που προκαλείται από το κάπνισμα είναι πολυπαραγοντική.  Ο καπνός του τσιγάρου επηρεάζει το θύλακα των τριχών. Οδηγεί σε βλάβη του DNA, επηρεάζοντας τον κύκλο ανάπτυξης των τριχών. Επιπλέον, είναι πολύ πιθανό να υπάρχει συσχέτιση μεταξύ του καπνίσματος και της εμφάνισης πρόωρων γκρίζων μαλλιών τόσο στις γυναίκες όσο και στους άνδρες.

6. Ακμή:

Η εμφάνιση ακμής μπορεί να οφείλεται και στο κάπνισμα. Ο καπνός του τσιγάρου επικάθεται στο πρόσωπο κατά την εκπνοή και έτσι εμφανίζονται μαύρα στίγματα, απόφραξη των πόρων και ατέλειες στην επιδερμίδα.  Οι χημικές ουσίες των τσιγάρων εξάλλου επηρεάζουν την ορμονική ισορροπία, με αποτέλεσμα την επιδείνωση της ακμής και την περαιτέρω αύξηση των ατελειών.

Όπως είναι φανερό από όλα τα παραπάνω, το δέρμα επηρεάζεται πολύ από το κάπνισμα και οι καπνιστές θα πρέπει να γνωρίζουν ότι χρειάζεται να αλλάξουν τον τρόπο ζωής τους, προκειμένου να αντισταθμίσουν τις ιδιαίτερες ανάγκες της επιδερμίδας τους λόγω της νικοτίνης. Χρειάζεται για παράδειγμα να συμπεριλάβουν στη διατροφή τους επαρκή Βιταμίνη C, ώστε να εξασφαλίσουν ότι τα επίπεδά της στην επιδερμίδα παραμένουν βέλτιστα.

Ο καλός καθαρισμός του δέρματος σε καθημερινή βάση και η σωστή περιποίηση με τα κατάλληλα προϊόντα ανάλογα με τον τύπο του δέρματος θα πρέπει να περιλαμβάνονται στην καθημερινή ρουτίνα ομορφιάς κάθε γυναίκας αλλά και κάθε άντρα που θέλει να έχει νεανικό και λαμπερό δέρμα. Οι καπνιστές όμως έχουν ένα λόγο επιπλέον να φροντίζουν το δέρμα τους, πιθανότατα με τη βοήθεια δερματολόγων και αισθητικών που ειδικεύονται στην υγεία και την περιποίηση του δέρματος.

Dr. Giota Rozana-Petrou

Respiratory Medicine Consultant
American Medical Centre